RYŻ JAŚMINOWY

w: CIEKAWOSTKI O PRODUKTACH Data:

Najlepszy ryż na świecie?

Na polskim stole ryż nie jest zbytnio docenianym daniem. Zazwyczaj plasuje się jedynie jako substytut ziemniaków, makaronów czy wszelkiego rodzaju klusek. Warto jednak pochylić się nad nim i sprawdzić, dlaczego dla połowy populacji na świecie jest on codziennym posiłkiem. Jedną z aromatycznych odmian ryżu jest ryż jaśminowy, który określany jest jako najlepszy na świecie. Czym sobie zasłużył na taki szlachetny tytuł?

Ryż jaśminowy to długoziarnista odmiana pachnącego ryżu, pochodząca z gatunku oryza sativa, do którego należą wszystkie odmiany ryżu azjatyckiego. Ojczyzną ryżu jaśminowego jest Tajlandia i to właśnie tam jest on najbardziej popularny Ryż jaśminowy, czyli khao hom mali (taj.), określany jest w Tajlandii również jako Thai hom mali lub Tajski pachnący ryż. Poza Tajlandią, uprawa ryżu jaśminowego jest niezwykle istotna również w Kambodży (zwany angkor kra’oup lub Kambodżański ryż jaśminowy), Wietnamie i na Laosie[1].

AROMAT I SMAK

Chociaż odmian ryżu jaśminowego jest naprawdę sporo, to jego najbardziej charakterystyczne cechy to wciąż specyficzny aromat i słodkawy smak. Wbrew prostej analogii, zapach pachnącego ryżu nie ma żadnego związku z jaśminem. Istotnym związkiem aromatycznym w ryżu jaśminowym jest 2-acetylo-1-pirolina. Skrót „2AP” jest znany w przemyśle perfumeryjnym jako aromat popcornu[2]. Na unikalny zapach i smak ryżu jaśminowego ma wpływ wiele związków aromatycznych, niemniej 2AP jest zdecydowanie najbardziej znaczący. Sam przymiotnik jaśminowy nie określa zatem zapachu, a kolor hom mali. Etymologia nazwy tej odmiany ryżu jest ściśle związana z językiem tajskim i rolą, jaką odgrywa ryż w kulturze narodu. Kolor biały w języku tajskim w literalnym znaczeniu oznacza kolor ryżu (si khao), co zaczęło być dość problematyczne, gdy próbowano opisać kolor pachnącego ryżu, który jest zdecydowanie bardziej biały od innych odmian ryżu. Ta “bardziej biała biel” porównana została do barwy kwiatu jaśminu. Zaczęto zatem określać ten aromatyczny ryż jako ryż koloru jaśminu, co z czasem uległo skróceniu do dzisiejszej, finalnej nazwy- ryż jaśminowy[3].

Unikalny zapach ryżu jaśminowego nie trwa jednak zbyt długo. Szacuje się, że charakterystyczny aromat wydziela się do kilku miesięcy po zbiorach. Przy zakupie ryżu jaśminowego warto zatem zwrócić uwagę na czas zbiorów. Proces ulatniania się zapachu ryżu jaśminowego może spowolnić przechowywanie go w niskiej temperaturze, nie da się go jednak w pełni zatrzymać [4].

WŁAŚCIWOŚCI I KORZYŚCI ZDROWOTNE

Aby zdać sobie sprawę, że ryż jaśminowy jest korzystny dla Twojego zdrowia, zwróć uwagę na najważniejsze korzyści, jakie daje spożycie pachnącego ryżu. Poprawia on między innymi spożycie błonnika. Pomimo iż nasz organizm nie jest w stanie trawić błonnika, jego spożycie jest bardzo korzystne dla zdrowia. Za pomocą błonnika można kontrolować i obniżyć poziom cukru we krwi, jak również kontrolować poziom cholesterolu. Zapobiega także zaparciom [5]. Błonnik jest również odpowiedzialny za uczucie sytości po spożyciu, co zapobiega napadom głodu i sprawia, że jest bardzo pożądany w dietach redukujących masę ciała. W tajskim ryżu jaśminowym (białym), w 100g jest około 1,4g błonnika.

Pachnący ryż, a zwłaszcza brązowy ryż jaśminowy jest też bogatym źródłem witamin z grupy B. Chociaż witaminy nie zapewniają nam energii, są znaczące szczególnie w procesie produkcji komórek i metabolizmu. Tiamina (B1) wspomaga prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego i sercowo-naczyniowego. Natomiast niacyna (B3) jest ważna dla prawidłowego funkcjonowania pracy mózgu i układu nerwowego. Wśród minerałów występujących w aromatycznym ryżu znajduje się również żelazo, które wspiera komórki w wytwarzaniu użytecznej energii. Co więcej odgrywa kluczową rolę w zaopatrywaniu tkanek w tlen, aby mogły prawidłowo funkcjonować. Żelazo w diecie wspomaga także układ odpornościowy, co sprawia, że ryż jaśminowy jest szczególnie wskazany w nieco chłodniejszych porach roku [6].

Diabetycy z reguły unikają spożywania białego ryżu, między innymi ze względu na wysoki indeks glikemiczny zawarty w tym produkcie. Duża zawartość skrobi i żywności rafinowanej w białym ryżu jaśminowym powoduje wzrost poziomu cukru we krwi i cholesterolu w organizmie i tym samym zwiększa ryzyko zachorowań na cukrzycę typu 2. Nierafinowany (brązowy), ryż jaśminowy z niższym indeksem glikemicznym, jest zatem dużo zdrowszy dla cukrzyków. Posiada większą zawartość błonnika i składników odżywczych (szczególnie polifenoli, kwasu fitynowego i zdrowych olejów) korzystnych dla pacjentów chorujących na cukrzycę typu 2 i osób z hiperglikemią. Ostatnie badania pokazały, że spożycie 5-6 porcji białego ryżu w tygodniu może przyczynić się do wzrostu zachorowań na cukrzycę typu 2, natomiast spożycie 2-3 porcji tygodniowo brązowego ryżu może obniżyć ryzyko zachorowań na ten typ cukrzycy [7]. Istotnym faktem jest również to, że ryż, zarówno biały, jak i brązowy, jest produktem bezglutenowym, ale należy upewnić się, że produkt jest oryginalny[8]. W przypadku tajskiego ryżu jaśminowego, poza informacja “Product of Thailand”, dodatkowo powinna znaleźć się informacja potwierdzająca jakość tajskiego ryżu.

ZASTOSOWANIE

Delikatny, przyjemny aromat i nieco bardziej słodki w smaku ryż jaśminowy sprawdza się zarówno do potraw słonych, jak i do deserów. Zwykło się podkreślać, że ryż jaśminowy, jako rodzimy ryż z Tajlandii, najlepiej smakuje z potrawami typowymi dla kuchni tajskiej. Typowy hom mali po ugotowaniu jest nieco bardziej kleisty niż większość odmian ryżu. To jednak sprawia, że dużo lepiej absorbuje wszelkie sosy. Łagodny smak ryżu bardzo dobrze komponuje się z intensywnymi sosami sojowymi, bądź sosami opartymi na bazie pikantnych,wyrazistych przypraw, jak na przykład curry (żółtej, czerwonej oraz zielonej), papryka (szczególnie chili), imbir, czosnek, chrzan czy cynamon. Z kolei w wersji na słodko ten kleisty ryż sprawdza się znakomicie z mango lub innymi owocami i mleczkiem kokosowym (deser Khao Niao Mamuang).

Gotowanie ryżu jaśminowego przebiega nieco inaczej niż rozporcjowanego w woreczkach, zwykłego  ryżu. Należy przede wszystkim zacząć od oczyszczenia ziaren, płukając go zimną wodą od 4 do 5 razy; do momentu aż woda stanie się klarowna. Następnie zalewamy zimną wodą i wstawiamy na palnik, dodając soli. Po zagotowaniu, zmniejszamy ogień i na wolnym ogniu gotujemy od 15- 20 minut [9]. Czas gotowania zależy przede wszystkim od preferencji. Smacznego!

Raduje podniebienie, kusi swoim aromatem, a dodatkowo dostarcza również estetycznych bodźców wizualnych, znacznie lepiej prezentują się na talerzu. Najlepiej wyselekcjonowane, azjatyckie odmiany ryżu jaśminowego, dają nam zatem gwarancję najwyższej jakości. Mając również na uwadze korzyści zdrowotne, ryż jaśminowy z powodzeniem można zastąpić powszechnie występujący biały ryż w woreczkach; aromatyczny ryż pod każdym względem jest po prostu lepszy.

Komentarze

Zostaw swój komentarz